Mobil versiya RU AZ
_

AZƏRBAYCAN » CƏMİYYƏT

Yaqub Mahmudov: “Cümhuriyyət dövrü tariximizin şərəf səhifəsidir”

03 Yanvar 2018, 11:44 (GMT +4)

Bakı, 3 yanvar, SalamNews. “2017-ci ilin ən böyük uğurlarından biri Azərbaycan xalqına qarşı törədilmiş soyqırımları ilə bağlı tədqiqatların davam etdirilməsidir. Bu, ən böyük nailiyyətimizdir. Dehlidən başlayaraq Sankt-Peterburq, Moskva, Paris, Berlin, London, İstanbuldan bununla bağlı yüzlərlə sənəd gətirmişik”.

AMEA-dan SalamNews-a verilən məlumata görə, bunu AMEA-nın Tarix İnstitutunun direktoru, Milli Məclisin deputatı, akademik Yaqub Mahmudov institutun 2017-ci ildə gördüyü işlərdən danışarkən deyib.

Yaqub Mahmudov bildirib ki, Tarix İnstitutu Bakıda, Şamaxı və Quba qəzalarında, Qarabağda, Zəngəzurda, İrəvan quberniyasında, Naxçıvanda, Şərqi Anadoluda və Urmiya bölgəsində erməni-daşnak quldurlarının törətdiyi soyqırımlarıyla bağlı ayrı-ayrılıqda kitablar çap etdirib: “Bir kitabı da xüsusi qeyd etmək istəyirəm. Azərbaycanın türk-müsəlman əhalisinin soyqırımını araşdıran Nigar Gözəlova Britaniya kitabxanasının arxiv sənədləri əsasında kitab yazıb. Eləcə də biz Hərbi Prokurorluqla birgə 1918-ci il soyqırımları ilə bağlı sənədlər əsasında kitab hazırlamışıq”.

Deputat qeyd edib ki, bu il Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yüzilliyidir: “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin tarixi Hindistan arxivlərində” adlı kitab çap etdirəcəyik. Eyni zamanda, həmin dövrə dair sənədlər toplusu buraxacağıq. Bir neçə dissertasiyanın müdafiəsi hazırlanır. Cümhuriyyət dövrü tariximizin şərəf səhifəsidir. İnstitutun tapşırığı ilə Londonda Cümhuriyyət tarixinə aid yeni sənədlər toplanmaqdadır. Fransadan bura sənədlər gətirmişik. Məni narahat edən məqamlardan biri odur ki, Cümhuriyyətin bolşevik Rusiyası ilə münasibətləri öyrənilməyib. Bolşevik Rusiyası Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətini tanımadı və nəticədə ölkəmizi işğal etdi. Bu istiqamət, eləcə də Cümhuriyyətin diplomatik əlaqələri, daxildəki islahatlar lazımınca öyrənilməyib. Bu yöndə tədqiqatlar aparılır”.

Akademik bildirib ki, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin baniləri Əlimərdan bəy Topçubaşov, Məhəmməd Əmin Rəsulzadə, Fətəli xan Xoyski, Həsən bəy Ağayev, Məmməd Yusif Cəfərov, Nəsib bəy Yusifbəylidir: “Bizim mövqeyimiz belədir ki, bunları ayırmaq olmaz, Cümhuriyyəti yaradan kişilərin hər biri Azərbaycanı sevən, xalqa bağlı insanlar olub, onlar bir-birinə qarşı deyildi, onlar işin öhdəsindən gələ biləcək insanları vəzifəyə irəli sürürdülər. Məsələn, Rəsulzadənin hökumətin başçısı olmaq imkanı vardı, amma o, bu işi Fətəli xan Xoyskiyə etibar etdi. Sonra parlament yarananda Rəsulzadənin imkanı vardı ki, parlamentə sədr olsun. Amma o, parlamentdə Müsavat fraksiyasına başçılıq etdi. Özü burda olmadığı halda Topçubaşov parlamentin sədri seçildi. Nə üçün? Çünki Fransadakı danışıqları ancaq o apara bilərdi. Dilləri bilirdi, görkəmli hüquqşünas idi, Rusiyada böyük təcrübə keçmişdi. Tarixi şəxsiyyətlərimizi, o cümlədən Cümhuriyyət xadimlərini qarşı-qarşıya qoymaq düzgün deyil, onları xalqımıza olduğu kimi təqdim etmək lazımdır”.

Y.Mahmudov qeyd edib ki, Ulu öndər Heydər Əliyevin vəsiyyətinə uyğun olaraq İlham Əliyevin prezidentliyi dövründə Tarix İnstitutu ikicildlik “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Ensiklopediyası”nı çap etdirib: “Orda Rəsulzadənin bütün xidmətləri göstərilib, onunla bağlı ayrıca hissə var. Onun xidmətini kiçiltmək haqda deyilənlər boş sözlərdir. O dövrün dövlət xadimlərini bir-birinə qarşı qoymaq, Cümhuriyyəti ancaq kiminsə adıyla bağlamaq mümkün deyil. Mən bunu elmə əsaslanaraq deyirəm”.

“Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Ensiklopediyası”nın baş redaktoruyam. Mənə təsir ola bilərdi, istiqamət verilə bilərdi. Bunlar olmayıb və biz buna yol da verməmişik. Açıb məqalələrin həcminə də baxa bilərsiniz. Onların hamısını bir-bir əlimdən keçirmişəm. Qoymamışam ora yad barmaq dəysin, kimisə kiçiltsinlər, kimisə qaldırsınlar. Cümhuriyyət haqda ən ötkəm fikirləri Ulu öndər Heydər Əliyev söyləyib, adlarını çəkərək deyib. Hər il Respublika Günü qeyd olunur. Prezident İlham Əliyev Cümhuriyyətə xüsusi qiymət verir. İstiqlal Bəyannaməsinə abidə qoyuldu. Rəsulzadə Cümhuriyyətin banilərindən biridir, bu rolu onun əlindən heç kim ala bilməz. Topçubaşovun rolunu da kiçiltməyə heç kəsin haqqı yoxdur”, - deyə akademik bildirib.

Yaqub Mahmudovun sözlərinə görə, Rəsulzadənin məzarını qardaş Türkiyədən Azərbaycana gətirmək ədalətsizlik olardı: “O, orada mübarizə aparıb, qardaş xalqımız ona qoynunu açıb. O, oradakı tarixin bir parçasıdır. Mirzə Fətəli Axundovun və ya Fətəli xan Xoyskinin məzarları Tiflisdən niyə bura köçürülməlidir? Orda bizim tariximiz var. Tarixi hər yerdən yığışdırıb bura gətirsək, biz dünya tarixində zəifləyərik. 10 milyon xalq Azərbaycan ərazisində yaşayır. Amma bizim dünyada sayımız 60 milyona yaxındır. 60 milyonluq Azərbaycan xalqı dünyanın hər yerində öz tarixini yaradıb. Biz onların qəbirlərini bura yığa bilmərik. Ən görkəmli adamlarımız harada yaşayıb-yaradıbsa, dəfn olunubsa, bizim orda tariximiz var. Oradakı tariximizi zəiflətməyimiz doğru olmaz. Şeyx Şamil hərəkatının üzvlərindən Hacı Muradın qəbri Şəki yaxınlığındadır. O qəbri aparmağa çox əlləşirlər. Tarix İnstitutu olaraq buna imkan vermirik. Niyə onun cəsədi burdan getməlidir? O, hansı səbəbdən bura gəlmişdi? O, burda yatmalıdır”.


Ölkənin və dünyanın ən son xəbərləri bizim Facebook səhifəmizdə


Əlaqəli Xəbərlər

Azərbaycanda pərakəndə ticarət dövriyyəsi artıb

Külli miqdarda narkotik dövriyyədən çıxarılıb

“Atəşgah” “Cümhuriyyət zirvəsi”ni fəth edib

Azərbaycanda külli miqdarda narkotik vasitə qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb

"Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin qadın siyasəti - müsəlman qadınlarına verdiyi dəyər"

“Azərbaycan Milli Ordusunun 100 illiyi” münasibətilə yeni poçt markası dövriyyəyə buraxılıb

Cümhuriyyətin 100 illiyinə həsr olunmuş "Bölgələrdən bölgələrə" Yaradıcılıq Festivalı başlayır

BMT TŞ-nin qətnamələri hərbi əməliyyatlar dövründə qəbul olunub - Lavrov

Külli miqdarda narkotik dövriyyədən çıxarıldı

Dövriyyənin azaldılması üçün böyük nominallı pullar tələb olunur - AMB sədri

DİN: 10 kiloqramdan çox narkotik qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb

Kanada Qran-Prisinin nəticələri 70 dövrə əvəzinə 68 dövrə üzrə hesablanıb

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyinə həsr olunmuş minifutbol turnirinə yekun vurulub

Bir gündə 25 kq narkotik qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb

Gəncədə “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti: 100 il” mövzusunda konfrans keçirilib

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi Vaşinqtonda təntənəli şəkildə qeyd edilib

Azərbaycanla Aİ arasında ticarət dövriyyəsi ötən il ərzində 15 faiz artıb

Hyustonda Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illik yubileyi qeyd edilib

“Cümhuriyyətin 9 şəkli” bədii-sənədli film ictimaiyyətə təqdim edilib (FOTO)

Tarix İnstitutunda Cümhuriyyət və soyqırımı tarixi araşdırılır

16 İyul 2018, 18:03 (GMT +4)
Dolların sabaha olan məzənnəsi açıqlanıb

16 İyul 2018, 18:01 (GMT +4)
Narkotiklərlə mübarizə tədbirləri qətiyyətlə davam etdirilir

16 İyul 2018, 17:51 (GMT +4)
Bakı İslam Universitetində elmi seminar keçirilib

16 İyul 2018, 17:42 (GMT +4)
Beynəlxalq Musiqi Təhsili Cəmiyyətinin rəhbəri Mədəniyyət Nazirliyində olub

16 İyul 2018, 17:35 (GMT +4)
Eldar Əzizov Bakı şəhər İcra Hakimiyyəti başçısının müavini təyin olunub

16 İyul 2018, 17:33 (GMT +4)
Ərdoğan və Tramp arasında telefon danışığı keçirilib

16 İyul 2018, 17:27 (GMT +4)
Bizim dünyanın dilində danışacaq jurnalistlərimiz olmalıdır - Əflatun Amaşov

16 İyul 2018, 17:14 (GMT +4)
İran sanksiyaların tətbiqi ilə bağlı ABŞ-dan BMT-yə şikayət edib

16 İyul 2018, 17:09 (GMT +4)
Bakıda marşrut xətlərindən biri uzadılıb

16 İyul 2018, 16:50 (GMT +4)
Qəbələdə qanunsuz yolla əldə edilmiş fıstıqcinsli meşə materialı aşkarlanıb

16 İyul 2018, 16:35 (GMT +4)
Suraxanıda yolu keçən piyadanı maşın vurub

16 İyul 2018, 16:28 (GMT +4)
Türkiyə Jandarma və Sahil Təhlükəsizlik Akademiyasına kursant qəbulu elan edilir

16 İyul 2018, 16:11 (GMT +4)
Türkiyədə tibb təhsili almaq istəyənlərə müraciət edilib

16 İyul 2018, 15:52 (GMT +4)
Helsinkidə Trampla Putin arasında görüş başlayıb

16 İyul 2018, 15:46 (GMT +4)
Bakıda daha bir qanunsuz tikinti faktı aşkarlanıb

16 İyul 2018, 15:37 (GMT +4)
Bakıda yolun çökməsinin ilkin səbəbləri açıqlanıb (FOTO)

16 İyul 2018, 15:29 (GMT +4)
Cəbrayıl haqqında ingilis dilində film istehsal edilib

16 İyul 2018, 15:22 (GMT +4)
Bakıda “Xocalıya ədalət” şüarı altında peşəkar kung fu və boks yarışına start verilib

16 İyul 2018, 15:17 (GMT +4)
Gürcüstanda matəm elan olunub

16 İyul 2018, 15:08 (GMT +4)
"Bakı Metropoliteni" işçi axtarır

16 İyul 2018, 14:56 (GMT +4)
Altı ayda dəniz nəqliyyatı ilə daşınan yüklərin dəyəri 240 milyon dollardan çoxdur

16 İyul 2018, 14:52 (GMT +4)
Putin Trampla görüşmək üçün Helsinkiyə gəlib

16 İyul 2018, 14:43 (GMT +4)
Müəllimlərin işə qəbulu üzrə müsabiqənin test mərhələsi başlayıb

16 İyul 2018, 14:35 (GMT +4)
“New Baku Hotel”-də “Musiqi Axşamı” keçirilib

16 İyul 2018, 14:30 (GMT +4)
SalamNews-un əməkdaşı Dövlət Komitəsi tərəfindən təltif edilib

16 İyul 2018, 14:22 (GMT +4)
Prezident İlham Əliyev Kolinda Qrabar-Kitaroviçə məktub ünvanlayıb

16 İyul 2018, 14:16 (GMT +4)
Azərbaycan Prezidenti Putini Dünya Çempionatının uğurla keçirilməsi münasibətilə təbrik edib

16 İyul 2018, 14:11 (GMT +4)
Azərbaycan Prezidenti fransalı həmkarını təbrik edib

16 İyul 2018, 14:07 (GMT +4)
DİM iyulun 18-də I və IV ixtisas qruplarının abituriyentləri üçün qəbul imtahanı keçirəcək

16 İyul 2018, 14:02 (GMT +4)
Rezidenturaya ixtisas seçimi bu gün başa çatır

1

Saytda dərc olunmuş istənilən materiala bütün hüquqlar müəllif hüquqları barədə beynəlxalq qanunvericiliyə uyğun şəkildə qorunur. Saytda yerləşdirilmiş istənilən audio, foto və videomaterialların istifadəsinə yalnız hüquq yiyəsinin icazəsi və SalamNews saytına istinadla yol verilir.
E-mail: info@salamnews.org
Tel./Fax: (+99412) 555 1 313
(+7499) 120 63 66